ട്രെയിനില് യാത്ര ചെയ്യുന്നവരാണെങ്കില് ടിക്കറ്റിലും പ്ലാറ്റ്ഫോമിലെ ഡിസ്പ്ലേയിലും ട്രെയിനിന്റെ മുന്നിലും പിന്നിലുമെല്ലാം അഞ്ച് അക്ക നമ്പര് ശ്രദ്ധിച്ചിട്ടുണ്ടാകും. 12623, 12624, 12041… എന്നിങ്ങനെ പല നമ്പറുകള്. ഒറ്റനോട്ടത്തില് വെറുമൊരു തിരിച്ചറിയല് നമ്പര് മാത്രമായി തോന്നുമെങ്കിലും ഈ അക്കങ്ങള്ക്ക് ചില സവിശേഷതകളുണ്ട്. എങ്ങനെയാണ് ട്രെയിനുകള്ക്ക് ഈ നമ്പറുകള് നല്കുന്നത്? എന്താണ് ഓരോ അക്കവും സൂചിപ്പിക്കുന്നത്? അറിയാം.
ഇന്ത്യന് റെയില്വേയില് 1989 മുതല് 2010 വരെ ദീര്ഘദൂര പാസഞ്ചര് ട്രെയിനുകള്ക്ക് പ്രധാനമായും നാല് അക്ക നമ്പറുകളാണ് ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്. ഇവയെ 'യൂണിവേഴ്സല് നമ്പറുകള്' എന്നാണ് വിളിച്ചിരുന്നത്. എന്നാല് കാലം മുന്നോട്ട് പോയതോടെ രാജ്യത്ത് ട്രെയിനുകളുടെ എണ്ണം വര്ധിച്ചു. വിവിധ സോണുകളിലെയും ട്രെയിനുകളിലെയും നമ്പറുകള് കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നതും കമ്പ്യൂട്ടര് സംവിധാനങ്ങളില് വിവരങ്ങള് രേഖപ്പെടുത്തുന്നതും കൂടുതല് സങ്കീര്ണമായി മാറി.
നിലവിലുള്ള നമ്പറുകളില് ഒരു അക്കമായ '1' മുന്നില് ചേര്ത്താണ് പല ട്രെയിനുകളുടെയും നാല് അക്ക നമ്പറുകള് അഞ്ച് അക്കമാക്കിയത്. അതേസമയം, ഉത്സവകാലത്തും അവധിക്കാലത്തും അധിക തിരക്ക് ഒഴിവാക്കാന് ഓടിക്കുന്ന പ്രത്യേക ട്രെയിനുകള്ക്ക് സാധാരണയായി '0' എന്ന അക്കമാണ് മുന്നില് ചേര്ത്തത്.
ഒരു ട്രെയിന് നമ്പര് അഞ്ച് അക്കങ്ങളുള്ളതാണെങ്കിലും എല്ലാ അക്കങ്ങള്ക്കും ഒരേ രീതിയിലുള്ള അര്ഥമല്ല. ആദ്യത്തെ അക്കം പ്രധാനമായും ട്രെയിനിന്റെ വിഭാഗം തിരിച്ചറിയാന് സഹായിക്കുന്നു.
ഇങ്ങനെ ഒരു ട്രെയിന് നമ്പറിന്റെ ആദ്യ അക്കം നോക്കിയാല് തന്നെ അത് ഏത് വിഭാഗത്തില്പ്പെട്ട ട്രെയിനാണെന്ന് ഏകദേശം മനസ്സിലാക്കാം.
ആദ്യ അക്കത്തിന് ശേഷമുള്ള അക്കങ്ങള് ട്രെയിനിന്റെ സോണ്, ഡിവിഷന്, സര്വീസ് സീരീസ് തുടങ്ങിയവ തിരിച്ചറിയാന് ഉപയോഗിക്കുന്ന കോഡുകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണ്.എന്നാല് ശ്രദ്ധിക്കേണ്ട കാര്യം രണ്ടാമത്തെയും മൂന്നാമത്തെയും അക്കങ്ങളെ മാത്രം നോക്കി ട്രെയിനിന്റെ കൃത്യമായ അവസാന സ്റ്റേഷന് കണ്ടെത്താം എന്ന നിയമമില്ല. ട്രെയിന് നമ്പറിംഗ് സംവിധാനം സോണുകളും ട്രെയിന് വിഭാഗങ്ങളും അനുസരിച്ചുള്ള സീരീസുകളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ളതാണ്.
അതേസമയം സൂപ്പര്ഫാസ്റ്റ് ഉള്പ്പെടെയുള്ള ചില പ്രത്യേക സീരീസുകളില് '2' ഉപയോഗിക്കപ്പെടുകയും അതിന് പിന്നാലെയുള്ള അക്കങ്ങള് സോണ് കോഡുമായി ബന്ധപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.
ട്രെയിനിന്റെ നമ്പറും കോച്ചിന്റെ നമ്പറും രണ്ടും വ്യത്യസ്ത കാര്യങ്ങളാണ്. ട്രെയിന് നമ്പര് സാധാരണയായി സര്വീസിനെ തിരിച്ചറിയാനുള്ളതാണ്. എന്നാല് കോച്ചുകളില് കാണുന്ന B1, A1, S5, D2 തുടങ്ങിയവ കോച്ചിന്റെ വിഭാഗവും അതിന്റെ ക്രമനമ്പറും തിരിച്ചറിയാനാണ് ഉപയോഗിക്കുന്നത്.കോച്ചുകളില് കാണുന്ന ദീര്ഘമായ നമ്പറുകള് കോച്ചിന്റെ തിരിച്ചറിയല് നമ്പറുകളാണ്. അവ ട്രെയിന് നമ്പറല്ല.
ഇതിന് പിന്നിലെ പ്രധാന കാരണം ട്രെയിനുകളുടെ എണ്ണം കൂടിയതും റെയില്വേയുടെ വിവരസംവിധാനങ്ങള് കൂടുതല് സങ്കീര്ണമാകുന്നതുമാണ്.രാജ്യത്ത് ഓടുന്ന ആയിരക്കണക്കിന് പാസഞ്ചര് ട്രെയിനുകളുടെ വിവരങ്ങള് റെയില്വേയുടെ വിവിധ കമ്പ്യൂട്ടര് സോഫ്റ്റ്വെയര് സംവിധാനങ്ങളില് രേഖപ്പെടുത്തുകയും കൈകാര്യം ചെയ്യുകയും വേണം. കൂടുതല് ട്രെയിനുകളെ വ്യക്തമായി തിരിച്ചറിയാനും വിവരങ്ങള് ഏകീകരിക്കാനും കമ്പ്യൂട്ടര് സംവിധാനങ്ങളുമായി എളുപ്പത്തില് ബന്ധിപ്പിക്കാനും അഞ്ച് അക്ക നമ്പറിംഗ് സംവിധാനം സഹായിച്ചു.
അതുകൊണ്ട് അടുത്ത '12623' പോലൊരു ട്രെയിന് നമ്പര് കാണുമ്പോള് അത് വെറുമൊരു അഞ്ച് അക്ക നമ്പറായി കാണേണ്ട. ട്രെയിനിന്റെ വിഭാഗവും സര്വീസ് സീരീസും തിരിച്ചറിയാന് സഹായിക്കുന്ന ഒരു കോഡാണ് അതെന്ന് മനസിലാക്കാം.
Content Highlights : At first glance, they may appear to be merely identification numbers, but these digits possess specific characteristics. How are these numbers assigned to trains? What does each digit signify? Let us find out.